Algemene voorwaarden van je aannemer: waar let je op?

Algemene voorwaarden zijn de kleine lettertjes bij je offerte. Ze gelden alleen als de aannemer je vóór of bij het sluiten van de overeenkomst de kans heeft gegeven ze te lezen. Staat er een regel in die volgens de wet onredelijk is, dan kun je die vernietigen. Vraag de voorwaarden dus op vóór je tekent. Je hoeft niet elk artikel te spellen: de stukken over betalen, annuleren, oplevering, garantie en geschillen zijn waar het in de praktijk misgaat.

Veel aannemers gebruiken voorwaarden van hun brancheorganisatie. Daar staan meestal evenwichtiger regels in dan in zelfgeschreven voorwaarden, maar lees ze toch. Je wilt weten wat erin staat vóór er iets misgaat, niet erna.

Wanneer gelden algemene voorwaarden?

Volgens ACM ConsuWijzer moet de aannemer je vóór je tekent vertellen dat hij algemene voorwaarden gebruikt. En hij moet je vóór of bij het sluiten van de overeenkomst de kans geven ze te lezen. Bijvoorbeeld door ze mee te sturen met de offerte.

Heeft hij dat niet gedaan, dan kun je de voorwaarden in hun geheel vernietigen (artikel 6:233 en 6:234 BW). De overeenkomst zelf blijft dan bestaan.

Welke regels mogen niet?

De wet heeft twee lijsten voor voorwaarden tegenover consumenten:

• Zwarte lijst (artikel 6:236). Deze regels zijn altijd onredelijk. Een voorbeeld: de aannemer mag de prijs binnen 3 maanden na het sluiten van de overeenkomst verhogen, zonder dat jij dan mag ontbinden.
• Grijze lijst (artikel 6:237). Deze regels zijn vermoedelijk onredelijk. De aannemer moet dan aantonen dat de regel toch redelijk is. Een voorbeeld: een regel die de aansprakelijkheid voor schade beperkt.

Ook een regel die niet op een lijst staat, kan onredelijk bezwarend zijn. En is een regel onduidelijk, dan geldt volgens ACM ConsuWijzer de uitleg die voor jou als consument het gunstigst is.

Daarnaast gelden bij aanneming van werk een paar regels uit de wet waar de aannemer bij een particulier niet van mag afwijken. Bijvoorbeeld zijn aansprakelijkheid voor gebreken na de oplevering (artikel 7:758 lid 4). Lees Wet kwaliteitsborging.

Voorwaarden van brancheorganisaties

Brancheorganisaties hebben eigen voorwaarden voor hun leden. Sommige zijn opgesteld in overleg met consumentenorganisaties, zoals de Consumentenbond en Vereniging Eigen Huis. Zulke voorwaarden staan in het overzicht van de SER. Ze verwijzen vaak naar een geschillencommissie.

Een paar voorbeelden die we hebben nagelezen:

• Installatiewerk. De SER-voorwaarden voor installatiewerk van UNETO-VNI uit 2016 zijn opgesteld in overleg met de Consumentenbond en Vereniging Eigen Huis. Ze verwijzen naar de Geschillencommissie Installerende Bedrijven en bevatten een nakomingsgarantie met een maximum.
• Bouw. Bouwend Nederland heeft de AVA Consumenten 2023. Daarin kies je bij een geschil tussen de Raad van Arbitrage, een scheidsgerecht voor bouwgeschillen, en de gewone rechter.

Welke versie jouw aannemer gebruikt, zie je in zijn voorwaarden. Vraag om de volledige tekst, niet alleen de naam.

Waar let je op?

Lees in de voorwaarden in elk geval deze onderwerpen:

1. Betalen. Hoe hoog is de aanbetaling, wanneer betaal je de termijnen en wanneer de laatste? Lees Aanbetaling.
2. Annuleren. Staat er een vast percentage? Lees Getekende offerte annuleren.
3. Prijswijziging. Mag de prijs nog stijgen? Lees Prijsstijgingsclausule.
4. Meerwerk. Hoe wordt meerwerk afgesproken? Lees Meerwerk en minderwerk.
5. Oplevering. Binnen hoeveel dagen moet je reageren? Lees Oplevering en opleverpunten.
6. Garantie en aansprakelijkheid. Wat dekt de garantie, en wordt aansprakelijkheid beperkt? Lees Garantie op je verbouwing.
7. Geschillen. Naar welke geschillencommissie of welk scheidsgerecht kun je?

Voorbeeld: drie zinnen die je wilt opmerken

Voorbeeld: je krijgt bij een offerte voor nieuwe kozijnen een pdf met zelfgeschreven voorwaarden van vier pagina's. Je bladert erdoor en ziet deze zinnen staan:

1. "Bij annulering is opdrachtgever een vergoeding verschuldigd van een vast percentage van de opdrachtsom." Een vaste annuleringsvergoeding is niet per se verboden. Maar de wet zegt bij opzegging van aanneming van werk: de prijs min wat de aannemer bespaart (artikel 7:764 BW). Een hoog vast percentage kan daar flink boven liggen. Vraag hoe het is berekend.
2. "Klachten dienen binnen acht dagen na oplevering schriftelijk te worden gemeld, daarna vervalt ieder recht." Een korte klachttermijn die al je rechten laat vervallen, staat op de grijze lijst (artikel 6:237 sub h BW). Voor verborgen gebreken kan de aannemer zich bovendien niet zomaar op zo'n termijn beroepen.
3. "Opgegeven levertijden zijn nimmer fatale termijnen." Dat is gangbaar. Wil je toch een harde einddatum, spreek die dan apart af in de offerte. Lees Aannemer te laat.

Je hoeft geen jurist te zijn om zulke zinnen te zien. Markeer ze en stel er vragen over vóór je tekent. Een aannemer kan een regel voor jou aanpassen of schrappen in de offerte zelf.

Voorwaarden opvragen: een korte mail

Heb je geen voorwaarden gekregen, of alleen een verwijzing naar "onze voorwaarden op de website"? Stuur dan iets als:

Goedemiddag, Dank voor de offerte. Voordat ik beslis, wil ik graag de volledige algemene voorwaarden ontvangen die u bij deze opdracht gebruikt, als pdf. Kunt u ook laten weten of u bent aangesloten bij een geschillencommissie, en zo ja welke? Met vriendelijke groet,

Wat is een geschillencommissie?

Een geschillencommissie beslist over een conflict tussen jou en een bedrijf, zonder dat je naar de rechter hoeft. Dat kan alleen als het bedrijf is aangesloten. De Geschillencommissie heeft onder meer commissies voor Verbouwingen en Nieuwbouw, Afbouw, Dakbedekking, Installerende bedrijven, Schilders-, Behangers- en Glaszetbedrijf en Wonen.

Je dient je klacht eerst in bij het bedrijf zelf. Komen jullie er niet uit, dan kun je naar de commissie. De uitspraak is bindend. Er zijn kosten aan verbonden; die staan op de site van De Geschillencommissie.

Veelgestelde vragen

Bronnen

• Burgerlijk Wetboek, artikel 6:233 en 6:234 (vernietigen van algemene voorwaarden, kennis kunnen nemen)
• Burgerlijk Wetboek, artikel 6:236 (zwarte lijst) en 6:237 (grijze lijst)
• Burgerlijk Wetboek, artikel 7:758 lid 4 (aansprakelijkheid voor gebreken na de oplevering)
• ACM ConsuWijzer: algemene voorwaarden
• SER: Algemene Voorwaarden voor Installatiewerk, UNETO-VNI
• Bouwend Nederland: AVA Consumenten 2023
• De Geschillencommissie: overzicht commissies