Begin hier

Begrippen in een offerte: van p.m. tot AK en W&R

Wat betekenen p.m., n.t.b., stelpost, AK, W&R, regie, excl. btw en naar bevinding in je offerte? Een woordenlijst in gewone taal, met wat je navraagt.

7 minuten lezen · Bijgewerkt op 17 oktober 2026Onafhankelijk, met bronnen

Op deze pagina8 onderdelen

In offertes voor werk aan je huis kom je vaak afkortingen en vaktermen tegen. De belangrijkste: p.m. (pro memorie: er staat nog geen bedrag), n.t.b. (nog te bepalen), stelpost (een geschat bedrag dat nog wordt verrekend), AK (algemene kosten), W&R (winst en risico) en regie (betalen per uur). Let vooral op posten zonder bedrag, zoals p.m., n.t.b. en "naar bevinding". Daar kan je eindbedrag nog oplopen zonder dat je het nu ziet.

Hieronder de begrippen per onderwerp, steeds met de vraag die je erover kunt stellen.

Begrippen over de prijs

BegripBetekenisWat je navraagt
AanneemsomVaste prijs voor het omschreven werkWat valt er wel en niet onder? Lees Aanneemsom of regie.
AKAlgemene kosten: kantoor, auto's, administratie van het bedrijf, vaak als percentageStaat het al in de prijzen per post, of komt het er nog bij?
ABKAlgemene bouwplaatskosten: zaken als bouwstroom, toilet, afzetting, opruimenWat valt eronder, en is het een vast bedrag?
Excl. btw / incl. btwPrijs zonder of met btwAls particulier wil je de prijs inclusief btw zien.
EenheidsprijsPrijs per m², meter, stuk of uurKlopt de hoeveelheid keer de eenheidsprijs?
Meerwerk / minderwerkWerk dat erbij komt of vervaltHoe wordt het afgesproken en verrekend? Lees Meerwerk en minderwerk.
RichtprijsEen schatting, geen vaste prijsBij een richtprijs mag de aannemer volgens de wet niet meer dan 10% hoger uitkomen zonder tijdige waarschuwing (artikel 7:752 BW).
StelpostGeschat bedrag voor iets dat nog niet vaststaat, zoals tegelsIs het bedrag realistisch? Hoe wordt meer en minder verrekend? Lees Wat is een stelpost?
W&RWinst en risico: de opslag van de aannemerWordt het ook over stelposten en meerwerk gerekend?
RegieBetalen per gewerkt uur plus materiaalIs er een schatting en een maximum? Lees Uurloon van een aannemer.

Een opslag voor AK en W&R is op zich normaal. Een bedrijf moet zijn kosten dekken en iets verdienen. Let er wel op of de opslag ook geldt over stelposten en meerwerk. Dan worden die posten duurder dan het bedrag dat je ziet.

Posten zonder (vast) bedrag

BegripBetekenisWat je navraagt
p.m. (pro memorie)De post bestaat, maar er staat nog geen bedragOm welk bedrag gaat het ongeveer? Vraag een maximum.
n.t.b.Nog te bepalenWanneer wordt het bepaald, en wat is een realistisch bedrag?
Naar bevindingWordt pas bepaald als het werk begint, zoals houtrotTegen welk tarief, en met welk maximum?
Indien nodigWordt alleen gedaan als het nodig blijktWie beslist dat, en wat kost het?
Onvoorzien / diversenEen buffer of verzamelpostWat valt eronder en wat is het maximum?

Eén of twee van zulke posten is normaal bij een verbouwing. Maar elke post zonder bedrag is een open eind. Reken ze mee in je budget. Lees Budget voor je verbouwing.

Twijfel je over je eigen offerte? Check hem gratis in een minuut.

  • Snelscan gratis
  • Geen account
  • 14 dagen geld terug
Check je offerte

Begrippen over het werk

BegripBetekenis
Bestek / werkomschrijvingDe beschrijving van wat er gemaakt wordt. Lees Offerte aanvragen: werkomschrijving.
OpleverpuntenWat bij de oplevering nog niet goed is. Lees Oplevering en opleverpunten.
Sausklaar / behangklaarAfwerkniveau van stucwerk: klaar om te sauzen of te behangen
OnderaannemerEen bedrijf dat een deel van het werk doet voor je aannemer. Lees Onderaannemer op je klus.
ConstructieberekeningBerekening van een constructeur, bijvoorbeeld voor een stalen balk
Rc / RdIsolatiewaarde van een constructie of materiaal: hoe hoger, hoe beter
WpWattpiek: het vermogen van zonnepanelen

Begrippen over betalen en voorwaarden

BegripBetekenis
AanbetalingWat je betaalt vóór de start. Lees Aanbetaling.
TermijnschemaBetalen in delen, liefst gekoppeld aan de voortgang. Lees Termijnfactuur betalen.
Algemene voorwaardenDe kleine lettertjes. Lees Algemene voorwaarden van je aannemer.
Prijspeil / indexeringDe datum waarop de prijs is gebaseerd, of een regel dat de prijs nog meestijgt. Lees Prijsstijgingsclausule.
CARVerzekering voor schade aan het werk tijdens de bouw. Lees CAR-verzekering.
GeldigheidTot wanneer het aanbod geldt
VrijblijvendDe aannemer houdt ruimte om op zijn aanbod terug te komen. Lees Is een offerte bindend?

Zo lees je een regel uit een echte offerte

Voorbeeld, een stukje uit een offerte voor een dakkapel:

Herstel dakbeschot achter dakkapel, naar bevinding: p.m. Stelpost hang- en sluitwerk: € 350 AK 6%, W&R 5% over totaal

Wat staat hier eigenlijk? Het dakbeschot wordt alleen hersteld als het nodig blijkt, en er staat geen bedrag bij. Dat kan dus nul zijn, of een flink bedrag als er houtrot zit. Het hang- en sluitwerk is geschat op € 350; kies je iets duurders, dan betaal je bij. En de opslag voor algemene kosten en winst geldt "over totaal". Dat betekent dat elke euro meerwerk en elke overschrijding van de stelpost ook nog eens met die opslag wordt verhoogd.

Drie vragen dus: wat kost herstel van het dakbeschot per m², met een maximum? Welk hang- en sluitwerk zit er in die € 350? En geldt de opslag ook over meerwerk en stelposten?

Zo helpt onze check

In de volledige check zoeken we posten zonder bedrag, stelposten en opslagen op en rekenen we de bedragen na. Bij elke post die aandacht nodig heeft, krijg je een vraag die je naar het bedrijf kunt sturen.

Veelgestelde vragen

Is een post "p.m." in mijn offerte een probleem?

Niet per se. Het betekent dat er nog geen bedrag is. Vraag om een schatting of maximum, zodat je weet waar je aan toe bent.

Hoeveel AK en W&R is normaal?

Daar is geen wettelijke norm voor. Vergelijk liever de totaalprijs per post tussen offertes. Vraag wel of de opslag ook over stelposten en meerwerk wordt gerekend.

Wat is het verschil tussen een stelpost en p.m.?

Bij een stelpost staat er een geschat bedrag. Bij p.m. staat er nog geen bedrag. Een stelpost geeft je dus meer houvast.

Dit artikel is algemene informatie en geen juridisch advies.

Bronnen

  • Burgerlijk Wetboek, artikel 7:752 (redelijke prijs en richtprijs met maximaal 10% overschrijding)
  • Burgerlijk Wetboek, artikel 7:755 (meerwerk)
  • ACM ConsuWijzer: checklist offertes vergelijken

Deze tekst is algemene informatie, geen juridisch, fiscaal of bouwkundig advies voor jouw situatie. Regels en bedragen kunnen veranderen; controleer bij twijfel de genoemde bron.

Offerte binnen? Snelscan gratis, binnen een minuut

Check je offerte